Opinion / Editorial
Në një shoqëri demokratike, qytetarët kanë të drejtë të shqetësohen, të reagojnë dhe të protestojnë kur besojnë se interesat kombëtare, dinjiteti njerëzor apo çështje të rëndësishme publike po vihen në diskutim.
Por ajo që po ndodh së fundmi në një pjesë të hapësirës mediatike është shqetësuese: në vend që të trajtohet thelbi i problemit, disa përpiqen ta zhvendosin debatin duke i vendosur protestave dhe reagimeve qytetare etiketa të rënda si “propagandë”.
Kjo është një mënyrë e lehtë për të mos folur për çështjen kryesore.
Kur qytetarët ngrenë zërin për një kauzë që e konsiderojnë të drejtë, nuk mund të zhvlerësohen automatikisht si të manipuluar, të komanduar apo pjesë e ndonjë propagande të huaj. Një qasje e tillë nuk ndihmon informimin publik. Përkundrazi, krijon mjegull, tension dhe mosbesim.
Shqetësimi qytetar nuk duhet të trajtohet si armik. Protesta nuk duhet të paraqitet si rrezik vetëm sepse nuk i përshtatet një narrative të caktuar politike apo mediatike.
Nëse njerëzit dalin për të mbrojtur një parim, për të kundërshtuar një vendim, për të kërkuar transparencë apo për të thënë se toka shqiptare nuk mund të vihet në diskutim, kjo nuk është propagandë. Kjo është pjesëmarrje qytetare.
Ka çështje për të cilat një popull ka të drejtë të jetë i ndjeshëm. Toka, sovraniteti, dinjiteti kombëtar dhe e drejta për të mos u trajtuar si spektator në vendime të rëndësishme nuk janë tema të vogla. Ato nuk mund të reduktohen në etiketa politike apo akuza të përgjithshme.
Po aq e rëndësishme është edhe çështja e Palestinës. Për shumë qytetarë, ajo që po ndodh atje nuk është thjesht një debat ndërkombëtar. Është një çështje njerëzore, morale dhe humanitare. Të ngresh zërin për vuajtjen e civilëve, për fëmijët, për familjet dhe për një popull që jeton prej vitesh në kushte të rënda, nuk do të thotë automatikisht se je pjesë e ndonjë propagande.
Nëse një media nuk pajtohet me një protestë, ka të drejtë ta analizojë, ta kritikojë dhe të ngrejë pyetje. Por ka një ndryshim të madh mes analizës dhe diskreditimit. Ka një ndryshim të madh mes gazetarisë kritike dhe përpjekjes për ta paraqitur çdo reagim qytetar si manipulim të jashtëm.
Ky është problemi real.
Jo fakti që qytetarët protestojnë.
Jo fakti që njerëzit kanë mendim ndryshe.
Jo fakti që dikush refuzon të heshtë.
Problemi real është kur media, në vend që të dëgjojë shqetësimin e qytetarëve, mundohet ta njollosë atë me etiketa të gatshme.
Një shoqëri e shëndetshme nuk ka frikë nga protesta. Një shoqëri e shëndetshme nuk ka frikë nga pyetjet. Një shoqëri e shëndetshme nuk i quan qytetarët “të manipuluar” vetëm pse ata nuk pranojnë të qëndrojnë të heshtur.
Përkundrazi, media duhet të pyesë:
- Pse po protestojnë qytetarët?
- Çfarë i shqetëson ata?
- A ka transparencë të mjaftueshme?
- A është dëgjuar zëri i tyre?
- A po trajtohet thelbi i problemit apo vetëm po sulmohet forma e reagimit?
Sepse kur thelbi shmanget, etiketa bëhet mjet për të mbyllur debatin.
Dhe kjo është e rrezikshme.
Shqipëria nuk ka nevojë për media që e shohin qytetarin si problem. Ka nevojë për media që e dëgjojnë qytetarin, që analizojnë faktet me ndershmëri dhe që nuk përdorin etiketime për të zbehur një shqetësim të drejtë publik.
Protesta nuk është propagandë vetëm pse nuk i pëlqen dikujt.
Shqetësimi qytetar nuk është propagandë vetëm pse bie ndesh me një linjë editoriale.
Dhe mbrojtja e interesit kombëtar nuk është ekstremizëm.
Është përgjegjësi.
Foto ilustruese: Pax Ahimsa Gethen — licencë CC BY-SA (via Openverse)